دونالد ترامپ می‌گوید «کنترل کامل» تنگه هرمز در دست آمریکاست. اما داده‌های ردیابی کشتی‌ها روایت دیگری دارند: روز سه‌شنبه، تنها ۱۴ فروند کشتی از این آبراه عبور کردند؛ رقمی که کمتر از یک‌دهم سطح پیش از جنگ است. در سوی دیگر اقیانوس، بازرس کل پنتاگون از فرسودگی شدید پایگاه‌های نظامی آمریکا در اقیانوس آرام هشدار داده است؛ پایگاه‌هایی که برای بازدارندگی در برابر چین حیاتی‌اند، اما با زنگ‌زدگی، کپک و سقف‌های فروریخته دست‌به‌گریبان‌اند. از خلیج‌فارس تا اقیانوس آرام، یک حقیقت آشکار می‌شود: واشنگتن در دامِ سه‌گانه‌ای گرفتار آمده که در آن، جنگ در غرب آسیا، امنیت انرژی جهان و بازدارندگی در شرق دور، هم‌زمان در حال فرسایش است.

سوم اکتبر ۲۰۲۴، ضاحیه جنوبی بیروت. جنگنده‌های رژیم صهیونیستی، پناهگاه زیرزمینی را در هم می‌کوبند؛ پناهگاهی که قرار بود محل دیدار رهبران حزب‌الله باشد. در میان آوار، نامی که روزها در هاله‌ای از ابهام باقی ماند، سرانجام با تأیید حزب‌الله بر تارک تاریخ مقاومت نشست: سید هاشم صفی‌الدین، یار دیرین سید حسن نصرالله و مرد شماره‌دوی حزب‌الله، به کاروان شهیدان پیوست. او که سال‌ها در سایه، ساختار اجرایی مقاومت را مدیریت کرده بود، در اوج نبرد با دشمن صهیونیستی، به آرزوی دیرینه‌اش رسید.

۳۶ سال پیش، در نخستین روز اسفند ۱۳۶۴، آسمان اهواز شاهد پروازی بود که هرگز فرود نیامد. هواپیمای حامل جمعی از نمایندگان مجلس، فرماندهان ارشد و شخصیت‌های انقلابی، هدف موشک رژیم بعثی قرار گرفت و چهره‌هایی را از میان ما گرفت که هر یک، روایت‌گر گوشه‌ای از تاریخ پرافتخار انقلاب بودند. در میان آنان، سیدحسن شاهچراغی، روحانی جوانی بود که در کمتر از سه دهه زندگی، از مدرسه حقانی قم تا صندلی نمایندگی مجلس و از سرپرستی بزرگ‌ترین مؤسسه مطبوعاتی کشور تا شهادت در مسیر دیدار با رزمندگان را پیمود. این، روایتِ زندگی کوتاه اما پربارِ مردی است که اندیشه، سیاست و رسانه را در خدمت انقلاب به کار گرفت و سرانجام، با شهادت، مهر تأییدی بر تمام مسیر پرافتخار خود زد.

در روزگاری که خبرهای ناگوار از هر سو می‌بارد و رسانه‌های معاند با تمام توان بر طبل ناامیدی می‌کوبند، یک وعده الهی، همچون نوری در دل تاریکی، بر تارک قرآن کریم می‌درخشد: «فَإِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْرًا، إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ یُسْرًا». وعده‌ای که خداوند با سوگند و تکرار آن، به مؤمن می‌آموزد که هیچ بن‌بستی در برابر اراده الهی مطلق و همیشگی نیست و پس از هر سختی، گشایشی در انتظار است. این، وعده «فرج» است؛ وعده‌ای که نه یک تاریخ در تقویم، که یک افق دائمی در زندگی مؤمن است. این گزارش، به واکاوی این مفهوم راهبردی و نسبت آن با فرهنگ مهدویت می‌پردازد.

در فرهنگ مهدویت، آینده بشر با حاکمیت عدالت و غلبه حق بر باطل پیوند خورده است. ظهور حضرت ولی‌عصر(عج) در باور شیعه، تنها یک حادثه تاریخی برای یک ملت یا منطقه نیست، بلکه تحولی جهانی است که در افق آن، عدالت در گستره زندگی انسان‌ها تحقق می‌یابد. از این منظر، هر حرکت اجتماعی که خود را در مسیر عدالت‌خواهی، دفاع از مظلوم و مقابله با سلطه تعریف می‌کند، می‌تواند با فرهنگ انتظار ارتباط پیدا کند؛ البته بدون آنکه بتواند ادعا کند تحقق ظهور یا زمان آن در اختیار اوست. این گزارش، به واکاوی نسبت میان محور مقاومت و آرمان مهدوی می‌پردازد.

دوازدهم فوریه ۲۰۰۸، منطقه کفرسوسه دمشق. انفجار مهیب یک خودروی بمب‌گذاری‌شده، سکوت شب را می‌شکند و یکی از مرموزترین چهره‌های تاریخ مقاومت را برای همیشه خاموش می‌کند. عماد مغنیه، معروف به «حاج رضوان» و «مرد سایه»، فرمانده‌ای که ۴۲ کشور برای دستگیری او جایزه تعیین کرده بودند و موساد و سیا سال‌ها در تعقیبش بودند، در ۴۵ سالگی به شهادت می‌رسد. او که هرگز تصویرش در رسانه‌ها منتشر نشد و تا سال‌ها پس از شهادت، چهره‌اش برای عموم ناشناخته ماند، امروز نامش با لقب «حاج رضوان» در تاریخ مقاومت ماندگار شده است. این، روایت فرمانده سایه‌هایی است که سال‌ها در پشت صحنه، ساختار نظامی حزب‌الله را از یک جریان نوپا به یک قدرت بازدارنده تبدیل کرد.

اعتقاد به ظهور حضرت ولی‌عصر(عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف) و برپایی حکومت عدل جهانی، از بنیادی‌ترین باورهای مکتب تشیع است. در اندیشه فقهای شیعه، انتظار فرج صرفاً یک امید عاطفی یا آرزوی تاریخی نیست، بلکه بر مجموعه‌ای از آیات قرآن، روایات پیامبر اکرم(ص) و احادیث ائمه اطهار(ع) استوار است. از همین رو، سخن گفتن از «فرج» در فرهنگ شیعه، سخن از آینده‌ای است که اصل تحقق آن در چارچوب اعتقادی شیعه، وعده‌ای الهی و تخلف‌ناپذیر تلقی می‌شود.

ششم آذر ۱۳۹۴، منطقه حلب سوریه. درگیری با نیروهای تکفیری داعش به اوج خود رسیده بود. عبدالرشید رشوند، فرمانده گردان امام حسین(ع) شهرستان کرج، که سال‌ها پیش در دفاع مقدس حضور یافته و پس از آن، کلیه خود را به یکی از بستگان بیمار بخشیده بود، این بار در دفاع از حرم حضرت زینب(س)، به فیض شهادت نائل آمد. او که سه آرزوی بزرگ داشت—تحصیل تا مقطع کارشناسی ارشد، اهدای عضو و شهادت در راه خدا—به هر سه رسید. شهادت او در حالی رقم خورد که همواره از خانواده خود پنهان می‌کرد فرمانده است و می‌گفت: «به کار نظافت جارو و تمیز کردن پادگان مشغول هستم». این، روایتِ سردار گمنامی است که از کوه‌های الموت تا خاکریزهای حلب، مسیر عشق را پیمود.

اعتقاد به حضرت ولی‌عصر (عج) در مکتب تشیع، تنها یک باور درباره آینده نیست؛ بلکه بخشی از هویت اعتقادی شیعه و پیوندی عمیق میان توحید، نبوت، امامت و عدالت است. مراجع تقلید شیعه در دوره معاصر، در سخنان و آثار خود، همواره بر اهمیت معرفت امام زمان (عج)، انتظار فرج، دعا برای تعجیل ظهور و مسئولیت مؤمنان در دوران غیبت تأکید کرده‌اند. آنچه در این میان به‌عنوان محور مشترک در بیانات آنان دیده می‌شود، پرهیز از تعیین وقت برای ظهور و تأکید بر آمادگی و مسئولیت‌پذیری در عصر غیبت است.