بازتاب و روندهای برجسته سیاسی، نظامی، امنیتی، اقتصادی و رسانه‌ای کشور در ۲۷ تیر ۱۴۰۵
بازتاب و روندهای برجسته سیاسی، نظامی، امنیتی، اقتصادی و رسانه‌ای کشور در ۲۷ تیر ۱۴۰۵
در رصد روزانه فضای مجازی، «هفتمین شب متوالی حملات آمریکا به زیرساخت‌های غیرنظامی و نظامی ایران، بسته شدن کامل تنگه هرمز و توقف تردد نفت‌کش‌ها، افزایش چشمگیر قیمت نفت و بنزین در بازارهای جهانی، روایت‌سازی معاندین از شکاف بین تهران و جنوب کشور، گمانه‌زنی‌ها درباره حمله زمینی و اشغال نقاط راهبردی، و افزایش هشدارها درباره شکل‌گیری اعتراضات صنفی و بی‌ثباتی داخلی» به محور اصلی روایت‌های سیاسی، امنیتی و اقتصادی تبدیل شده است.

 

◉ سوژه‌ها

سیاست داخلی:

روایت‌سازی از حملات به زیرساخت‌های ارتباطی و حمل‌ونقل با هدف افزایش فشار روانی بر ساکنان مناطق جنوبی و تحریک نارضایتی عمومی، در صدر روایت‌های معاندین قرار دارد.

بهره‌برداری مداوم معاندین از شکاف‌های سیاسی و فرهنگی داخلی با هدف دوقطبی‌سازی جامعه در شرایط تقابل خارجی، در شبکه‌های اجتماعی مشهود است.

بازنمایی انسجام ملی، حمایت مراجع، نخبگان و اقشار مختلف از تمامیت ارضی کشور با هدف خنثی‌سازی پروژه تجزیه ادراکی میان تهران و جنوب، در کانال‌های حامی نظام بازتاب یافته است.

ترویج گفتمان صلح‌خواهی و مطالبه‌گری صلح با هدف افزایش شکاف افکار عمومی برای توافق‌پذیری در شرایط نظامی و تغییر محاسبات راهبردی کشور، در محافل سیاسی پررنگ شده است.

هشدار نسبت به بازتولید الگوی «جنوب لبنان» در جنوب ایران با هدف آگاه‌سازی افکار عمومی از ابعاد عملیات روانی دشمن و جلوگیری از کوچ اجباری یا تخلیه اجتماعی مناطق راهبردی، در تحلیل‌های امنیتی مطرح شده است.

تشدید انتقادها از عملکرد رسانه‌های رسمی و صداوسیما با محوریت کاهش مرجعیت خبری و ناتوانی در ایجاد همگرایی اجتماعی، در فضای مجازی دنبال می‌شود.

تثبیت تصویر شکست‌پذیری ایران در ذهن جامعه از طریق غلبه محتوای مرتبط با حملات دشمن و کم‌رنگ‌شدن روایت پاسخ‌های متقابل، در کانال‌های مخالف مشاهده می‌شود.

سیاست خارجی و نظامی:

گمانه‌زنی‌ها درباره حمله زمینی و اشغال نقاط راهبردی با هدف شکل‌دهی به فضای نااطمینانی برای روزهای آینده جنگ، در رسانه‌های غربی بازتاب یافته است.

تخطئه راهبرد مقاومت و مقصرنمایی نیروهای نظامی با نسبت‌دادن تداوم جنگ و خسارات انسانی به سیاست‌های دفاعی جمهوری اسلامی و تبرئه نقش آمریکا در آغاز درگیری‌ها، در کانال‌های معاند دنبال می‌شود.

ورود جنگ اوکراین به فاز فرسایش زیرساختی و تشدید فشار متقابل بر توان اقتصادی و انرژی طرفین، در تحلیل‌های بین‌المللی مطرح شده است.

فشار برای بازگرداندن طرفین به میز مذاکره با استفاده هم‌زمان از تهدید نظامی و پیام‌های سیاسی درباره امکان توافق، در محافل دیپلماتیک پررنگ شده است.

بر اساس گزارش‌های بین‌المللی، حملات هوایی، زمینی و دریایی آمریکا برای هفتمین شب متوالی علیه اهداف نظامی و زیرساختی ایران ادامه یافته است. تنگه هرمز عملاً بسته شده و تردد نفت‌کش‌ها تقریباً به طور کامل متوقف شده است. همچنین گزارش‌ها حاکی از اصابت موشک‌های آمریکایی به نیروگاه برق و آب‌شیرین‌کن در استان هرمزگان و روستای بنجی در ساحل تنگه هرمز است.

اقتصادی:

افزایش هشدارها درباره خطر شکل‌گیری اعتراضات صنفی و بی‌ثباتی داخلی با برجسته‌سازی اعصاب‌های احتمالی، نگرانی‌های بازار و برداشت سرمایه‌ها از شبکه بانکی، در محافل اقتصادی و رسانه‌های داخلی برجسته شده است.


◉ جریان‌سازی

وبسایت الحدث با تلاش برای القای ناکارآمدی ساختار حکمرانی در عبور از پیامدهای جنگ از طریق بزرگ‌نمایی هزینه‌های بازسازی و محدودیت منابع، به تحلیل پیامدهای اقتصادی جنگ می‌پردازد.

وبسایت گاردین با برجسته کردن شکاف میان اهداف اعلامی واشنگتن و نتایج میدانی با استناد به تداوم دسترسی ایران به بخش قابل‌توجهی از زیرساخت‌های موشکی، بر ناکامی راهبرد نظامی آمریکا تأکید دارد.

اندیشکده شورای آتلانتیک با صورت‌بندی تسلط ایران بر تنگه هرمز به‌عنوان واقعیتی ژئوپلیتیکی که بازیگران بین‌المللی ناگزیر از تطبیق با آن هستند، به تحلیل ابعاد راهبردی این آبراه می‌پردازد.

ایکس جان مرشایمر با بازتعریف عملکرد ایران از «تاب‌آوری» به «پیروزی راهبردی» با تأکید بر ناکامی آمریکا در تحقق اهداف سیاسی و نظامی خود، درصدد تقویت روایت مقاومت است.

وبسایت اکسیوس با حفظ ابهام راهبردی پیرامون تصمیم ترامپ با هدف افزایش فشار روانی و قراردادن ایران در وضعیت انتظار و محاسبه مستمر، به تحلیل رفتار کاخ سفید می‌پردازد.

وبسایت سی‌ان‌ان با بازتعریف تهدید علیه آتش‌بس از عرصه نظامی به عرصه داخلی با القای اینکه چالش اصلی، منازعات سیاسی در داخل ایران است، درصدد دوقطبی‌سازی فضای داخلی است.

وبسایت ایران اینترنشنال با تحریک اختلافات مذهبی و منطقه‌ای، دوقطبی‌سازی میان منافع ملی و سیاست‌های راهبردی و مقصرسازی نظام در رنج مرزنشینان، در کانال‌های مخالف دنبال می‌شود.


◉ ترندکاوی

تلگرام:
بررسی و رصد فضای تلگرام در ۴۸ ساعت گذشته نشان می‌دهد که هشتگ‌های #ارتش_پادشاهی_پهلوی، #رضاشاه_روحت_شاد، #شاهنشاه_آریامهر و #شهبانو_فرح_پهلوی هم‌زمان با افزایش فعالیت حامیان جریان پهلوی، رشد قابل توجهی در میزان انتشار و بازنشر داشته‌اند. همچنین هشتگ #جمهوری_اسلامی_ناپدید_گردد که از سوی جریان‌های معارض منتشر می‌شود، در این بازه زمانی با افزایش محسوسی در میزان بازنشر همراه بوده است. در ادامه، هشتگ‌های مرتبط با حوزه انرژی از جمله #بازار_نفت، #نفت_اوپک، #قیمت_انرژی، #دلار_سنگ و #گازوئیل درپی تداوم تنش‌ها پیرامون تنگه هرمز و افزایش بهای حامل‌های انرژی، روندی صعودی را در میزان انتشار تجربه کردند. در مقابل، برای نخستین بار طی هفته‌های اخیر، هشتگ‌های اقتصادی #سکه_نقدی، #سکه_حواله، #آبشده_نقدی و #طلا_گرمی هم‌زمان با افزایش نرخ دلار، روندی کاهشی را در میزان انتشار و بازنشر ثبت کردند.

ایتا:
بررسی و رصد فضای ایتا در ۴۸ ساعت گذشته نشان می‌دهد که درپی تحولات و مناقشات اخیر در جنوب کشور، هشتگ #جنوب با رشد چشمگیری در میزان انتشار و بازنشر به صدر هشتگ‌های صعودی این بستر رسیده است. همچنین هشتگ‌های #باید_برخاست، #انتقام، #مرگ_بر_آمریکا، #یا_لثارات_الخامنه، #تقاص_خواهید_داد و #مثلی_لا_یباع_مثل_یزید نیز با محتوای مطالبات مرتبط با خون‌خواهی رهبر شهید انقلاب، افزایش قابل توجهی در میزان انتشار و بازدید تجربه کرده‌اند. در ادامه، همانند هفته‌های گذشته، هشتگ‌های #امام_زمان و #جمعه نیز هم‌زمان با فرارسیدن روز منتسب به حضرت ولی‌عصر (عج)، روندی صعودی را در میان هشتگ‌های پرتکرار این بستر داشته‌اند.

اینستاگرام:
بررسی و رصد فضای اینستاگرام در ۴۸ ساعت گذشته نشان می‌دهد که در کنار هشتگ‌های مرتبط با سبک زندگی، تفریح و سرگرمی که همچنان بدون تغییر محسوسی در میان هشتگ‌های پرتکرار این پلتفرم حضور دارند، هشتگ‌های #بندرعباس، #هرمزگان، #ایران و #جنوب_ایران به دنبال حملات آمریکا به جنوب ایران با افزایش قابل توجهی در میزان انتشار و بازنشر مواجه شدند و بازتاب دهنده افزایش توجه کاربران به تحولات و رویدادهای روز هستند.

توییتر (X):
بررسی و رصد فضای توییتر در دو روز گذشته نشان می‌دهد که هشتگ‌های #جاودیدشاه، #KingRezaPahlavi و #همکاری_ملی هم‌زمان با افزایش فعالیت کاربران و حامیان جریان پهلوی، رشد قابل توجهی در میزان انتشار و بازنشر داشته‌اند. همچنین هشتگ‌های #بندرعباس و #قهرمانان_بمبور درپی حملات آمریکا به جنوب کشور با افزایش محسوسی در میزان بازدید و بازنشر همراه بوده‌اند. در مقابل، هشتگ‌های #خمینی_جوان، #یا_لثارات_الخامنه‌ای و #خونخواهی_در_تنگه با پایان یافتن مراسم تشییع و خاکسپاری رهبر شهید انقلاب، روندی نزولی را در میزان انتشار و بازنشر تجربه کرده‌اند.


◉ شایعات و ادعاها

دستورالعمل محرمانه شورای عالی امنیت ملی جهت سانسور خسارت‌ها – در برخی کانال‌های خبری مطرح شده و تاکنون تأیید یا تکذیب رسمی دریافت نکرده است.

آماده‌باش دیتاسنترها برای قطع اینترنت – در شبکه‌های اجتماعی بازنشر شده و فاقد سند معتبر است.

افزایش صادرات برق ایران به کشور پاکستان – این ادعا در برخی کانال‌های اقتصادی مطرح شده و نیازمند شفاف‌سازی از سوی مراجع ذی‌ربط است.

طرح ادعای افزایش تقاضا برای لغو عضویت طرح جانفدا – در برخی کانال‌های سیاسی مطرح شده و تاکنون تأیید رسمی دریافت نکرده است.


◉ کاربران مؤثر

مهدی محمدی (تحلیلگر سیاسی): «آمریکا با وجود حملات گسترده، به اهداف اصلی خود از جمله بازگشایی تنگه هرمز، کاهش توان بازدارندگی ایران و ایجاد برتری عملیاتی دست نیافته و کنترل معادلات همچنان در اختیار ایران است. همچنین با احتمال گسترش درگیری به حوزه‌هایی مانند حملات به زیرساخت‌ها، عملیات اطلاعاتی، خرابکاری و ایجاد ناامنی در مناطق مرزی تأکید شده و این اقدامات بخشی از روند آینده جنگ معرفی می‌شود. در مقابل، راهبرد ایران افزایش هزینه‌های نظامی و اقتصادی برای آمریکا از طریق فشار بر مسیرهای انتقال انرژی، هدف قرار دادن مراکز پشتیبانی و پایگاه‌های منطقه‌ای و گسترش دامنه پاسخ متقابل عنوان شده است. در مجموع، روند جنگ به سمت فرسایشی شدن، افزایش هزینه‌ها برای طرف مقابل و حفظ موازنه بازدارندگی در منطقه در حال حرکت است.»

محسن رضایی (فعال سیاسی): «سیاست هم مذاکره هم جنگ تمام شد؛ اگر آمریکا طی ۳-۴ روز آینده جنگ را ادامه دهد، وارد مرحله “تهاجم و انهدام کامل” دشمن خواهیم شد. در صورت فعال‌سازی این راهبرد دیگر به مقابله به مثل اکتفا نمی‌کنیم و هیچ مرز سیاسی در مقابل نیروهای تهاجمی ایران امنیت نخواهد داشت.»

علی قلهکی (فعال رسانه‌ای): «قطر قطر بود ۶ میلیارد دلار که از کره به این کشور وارد شده بود را به همراه ۶ میلیارد دلار دیگر، در گام اول تفاهم‌نامه برای ایران آزاد کند. با این حال، دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (اوفک) مانع از آزادسازی مبلغ اول شد و قطر نیز در آزادسازی مبلغ دوم همکاری نکرد.»