تاریخ، هیچ‌گاه ملتی را به این وسعت، در یک صف، برای دفاع از خاک خویش به صحنه ندیده است. ۳۱ میلیون و ۵۰۰ هزار «جانفدا»، نه یک آمار، که فریادی است از اعماق تاریخ؛ فریادی که از دلِ کویرها و کوه‌ها، از جنوب و شمال و غرب و شرق، یک‌صدا برمی‌خیزد و به دشمن می‌گوید: «ما همان ملتی هستیم که قرن‌هاست، جان را نذرِ این خاک کرده‌ایم». پویشِ «جانفدا»، بزرگ‌ترین لشکرِ مردمیِ جهان را رقم زد؛ لشکری که پیش از آنکه دشمن پا به خاکِ ایران بگذارد، در میدانِ حضور، صف‌آرایی کرده است.

در جنگی که دشمن برای تضعیف و تجزیه ایرانِ واحد به راه انداخته، جغرافیای مقاومت، نه در یک نقطه، که در تمامیِ پهنه‌ی این سرزمین گسترده است. اما اینک، در روزهای آغازینِ دورِ جدیدِ درگیری‌ها، مناطق جنوبِ کشور فرصتِ تازه‌ای برای درخششِ تاریخی یافته‌اند. این درخشش، نه یک پدیده‌ی محلی، که حلقه‌ای از یک زنجیره‌ی سراسریِ مقاومت است که در آن، هر منطقه، متناسب با نقش خود، سهمی در یکپارچگیِ ایران ایفا می‌کند. حال که دشمن در پیِ آن است که از «تفاوت»، «شکاف» بسازد، پاسخِ ایران، «هم‌زمانیِ حضور در همه‌ی جبهه‌ها» و «وحدتِ جغرافیایی» در دفاع است.

«در برابر متکبر، تکبر کن.» این جمله، نه یک شعار انقلابی، که عصاره منطق قرآنی و فلسفه سیاسی مقاومت است؛ منطقی که می‌گوید در برابر زورگویی، نه با التماس، که با صلابت باید پاسخ داد. در نظام هستی، متکبر جز زبان زور چیزی نمی‌فهمد و تنها «ایستادگی» است که می‌تواند او را از ادامه مسیر سلطه بازدارد. این قانون، در روابط فردی و نیز در مناسبات پیچیده بین‌المللی، به یک اندازه صادق است. گزارش پیش‌رو، تلاش دارد تا این اصل راهبردی را در بستر سیاست خارجی ایران و مواجهه با استکبار جهانی، واکاوی کند.

آن‌ها که در محاسبات خام خود، گمان می‌کردند با «حفظ آزادی کشتیرانی» می‌توانند بر هرمز مسلط شوند، اینک در اقدامی وامانده، به بمباران پل‌ها و جاده‌ها روی آورده‌اند. عملیات‌های هوایی شب‌گذشته علیه زیرساخت‌های مواصلاتی هرمزگان، پرده از یک نقشه‌ی راهبردی برمی‌دارد که در آن، دشمن به جای رویارویی مستقیم با قدرت دریایی ایران، به دنبال «فلج کردن» خطوط تدارکاتی و لجستیکِ پشتیبان این قدرت است. اما آنچه دشمن از آن غافل است، عمق راهبردی و مردمی‌ای است که هر ضربه‌ای بر زیرساخت، تنها بر عزم و اراده‌ی این ملت برای تداوم حاکمیت خود بر این آبراه حیاتی، خواهد افزود.

در رصد اقتصادی امروز، «نفت ۸۳ دلاری در پی محاصره دریایی ایران، افزایش قیمت خودروهای سایپا، ابلاغ لایحه اصلاح قانون مالیات‌های مستقیم برای عدالت مالیاتی، عضویت وزیر اقتصاد در هیئت امنای تأمین اجتماعی، گذار به حسابرسی هوشمند، تأکید بر آزادسازی تدریجی سهام عدالت، تشکیل صندوق بیمه جنگ، و هزینه ۶ میلیارد دلاری افزایش قیمت نفت برای ایرلاین آمریکایی» به محور اصلی روایت‌های اقتصادی و انرژی تبدیل شده است.

تحولات اخیر یک سؤال جدی را پیش روی نخبگان سیاسی کشور قرار داده است؛ وقتی آمریکا هم در توافقات گذشته و هم در تعهدات اخیر، پایبندی لازم را نشان نداده، آیا تکرار همان مسیر می‌تواند نتیجه‌ای متفاوت به همراه داشته باشد؟ پیام رهبر معظم انقلاب اسلامی به مناسبت تشییع و تدفین «آقای شهید ایران» را می‌توان از همین زاویه بازخوانی کرد؛ پیامی که نه یک توصیه اخلاقی، که یک تغییر در معادله امنیت ملی است؛ معادله‌ای که می‌گوید: ضامن امنیت ایران، تعهد دشمن نیست؛ قدرت ایران است.

نقض آتش‌بس از سوی آمریکا و عمل نکردن به تعهدات، بار دیگر این واقعیت را پیش روی افکار عمومی قرار داد که در مناسبات بین‌الملل، صرف توافق، تضمین‌کننده امنیت و منافع ملی نیست. تجربه‌های گذشته نیز نشان داده‌اند که توافق، زمانی ارزشمند است که با ضمانت اجرا، توازن قدرت و امکان مطالبه حقوق همراه باشد. در غیر این صورت، توافق می‌تواند به ابزاری برای خرید زمان یا اعمال فشارهای جدید تبدیل شود. پیام رهبر معظم انقلاب اسلامی به مناسبت تشییع و تدفین «آقای شهید ایران» را می‌توان در همین چارچوب تحلیل کرد؛ پیامی که اگرچه مستقیماً درباره مذاکرات یا آتش‌بس سخن نمی‌گوید، اما منطق حاکم بر آن روشن است: اقتدار ملی، حاصل اعتماد به دشمن نیست، بلکه نتیجه ایستادگی، انسجام ملی و حفظ قدرت بازدارندگی است.

فرهنگ انتظار، یکی از ارزشمندترین آموزه‌های مکتب اهل‌بیت(ع) است که به انسان امید، مسئولیت و انگیزه حرکت می‌بخشد. انتظار حضرت ولی‌عصر(عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف)، در منطق اسلام، تنها آرزوی ظهور نیست، بلکه سبک زندگی مؤمنی است که خود را برای تحقق ارزش‌های الهی آماده می‌کند. با این حال، اگر این فرهنگ به‌درستی شناخته و تبیین نشود، ممکن است با برداشت‌های نادرست همراه شود و از مسیر اصیل خود فاصله بگیرد. این گزارش، به بررسی مهم‌ترین آسیب‌های فرهنگ انتظار در جامعه امروز و راه‌های مقابله با آن می‌پردازد.

با بروز هر بحران جهانی، جنگ، بیماری یا تحول بزرگ، این پرسش دوباره بر سر زبان‌ها می‌افتد که آیا این رخدادها از نشانه‌های ظهور هستند؟ پاسخِ معارفِ شیعه به این پرسش، پاسخِ همراه با «دقت»، «احتیاط» و «پرهیز از شتاب‌زدگی» است. این گزارش، با نگاهی به متونِ معتبرِ دینی و رویکردِ عالمانِ شیعه، به واکاویِ این موضوع می‌پردازد.