عراق، حماسه‌ای فراتر از یک تشییع رقم زد
عراق، حماسه‌ای فراتر از یک تشییع رقم زد
در روز چهارشنبه، ۱۷ تیرماه ۱۴۰۵، تشییع پیکر مطهر قائد شهید امت در عراق، با استقبالی روبه‌رو شد که تحلیلگران آن را نه یک مراسم، که «رفراندومی علیه سازش» و «مانوری قدرت ضداستکباری» توصیف کرده‌اند. رصد تحلیلی ۶ سکوی اصلی پیام‌رسان و شبکه‌های اجتماعی در این بازه، تصویری از یک حماسه‌ی فرامرزی را ترسیم می‌کند که در آن، پیوندهای عمیق ایمانی و تاریخی دو ملت ایران و عراق، به‌نمایش درآمد.

به گزارش پایگاه خبری قرارگاه بین‌المللی سازندگی اباصالح المهدی (عج)، انتقال پیکر مطهر قائد شهید امت، حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، به عراق در روز چهارشنبه، ۱۷ تیرماه ۱۴۰۵، به یکی از بی‌نظیرترین رویدادهای تاریخ معاصر تبدیل شد. رصد تحلیلی ۶ سکوی اصلی پیام‌رسان و شبکه‌های اجتماعی در این روز، تصویری از یک حماسه‌ی فرامرزی را ترسیم می‌کند که در آن، پیوندهای عمیق ایمانی و تاریخی دو ملت ایران و عراق، به‌نمایش درآمد.

ابعاد کمی؛ حضور میلیونی در عراق و بازتاب گسترده در فضای مجازی

در روز ۱۷ تیر، شش سکوی اصلی پیام‌رسان و شبکه‌های اجتماعی، میزبان انعکاس این حماسه بودند. هسته مرکزی روایت در تمام سکوها، حضور میلیونی و کم‌نظیر مردم عراق بود. اعلام رسمی حشدالشعبی مبنی بر مشارکت بیش از ۲.۳ میلیون نفر در نجف و گزارش‌های میدانی از حضور ۷ میلیون نفری در کربلا، به‌عنوان سندی متقن و غیرقابل انکار، در صدر پربازدیدترین مطالب تمام سکوها قرار گرفت و موجی از غرور و همبستگی را ایجاد کرد.

روایت‌های تصویری؛ دریای جمعیت در نجف و کربلا

تصاویر هوایی و ویدئوهای پانوراما از دریای جمعیت در خیابان‌های منتهی به حرم امیرالمؤمنین(ع) و بین‌الحرمین، به‌عنوان رسانه بصری غالب، نقشی محوری در خنثی‌سازی روایت‌های تحقیرآمیز دشمن داشت. این قاب‌ها، مفهوم «ولایت فرامرزی» را به شکلی ملموس به تصویر کشیدند و هرگونه شایعه‌پراکنی درباره بی‌اعتباری این مراسم را در هم کوبیدند.

شخصیت‌های سیاسی و مذهبی عراق؛ نمادهای وحدت

شخصیت‌های سیاسی و مذهبی عراق به نمادهای این وحدت بدل شدند. حضور سید عمار حکیم، مقتدی صدر و نوری المالکی در مراسم، نه صرفاً یک شرکت که بیانیه‌ای سیاسی در تأیید عمق استراتژیک جمهوری اسلامی تفسیر و با استقبال گسترده در سکوهای داخلی مواجه شد. نوری المالکی در این مراسم تأکید کرد که «ایران تنها نیست» و این حضور، پیامی برای ملت‌های مظلوم جهان دارد.

حضور مسیحیان و تمام اقشار جامعه عراق در مراسم، که در سکوها بازتاب یافت، روایت «شیعی» از ماجرا را به سطح یک «حماسه ملی عراقی» ارتقا داد و شکست پروژه قومی-مذهبی دشمن را به نمایش گذاشت. همچنین، شعارهای ضدآمریکایی و ضداسرائیلی مردم عراق از جمله «کلا کلا امریکا» و «خوارکننده امریکا خوش آمدی» که به طور گسترده در تمام سکوها پوشش داده شد، چهره حقیقی مراسم را به عنوان یک «مانور قدرت ضداستکباری» و «رفراندوم مردمی علیه سازش» به جهانیان نشان داد.

بازتاب گسترده رسانه‌های جهانی

بازتاب گسترده رسانه‌های بین‌المللی از جمله سی‌ان‌ان، رویترز، آسوشیتدپرس و گاردین از عظمت مراسم، نقطه عطفی در شکستن سکوت خبری غرب بود. تحلیل یک روزنامه‌نگار آمریکایی مبنی بر «حضور تقریباً تمام جهان در این تشییع» به مثابه یک اعتراف راهبردی، دست به دست شد. سی‌ان‌ان در گزارشی از نجف، این رویداد را «بزرگ‌ترین تجمع از زمان تشییع سیدمحمدباقر صدر» توصیف کرد و آن را نشانه‌ای از «نفوذ عمیق ایران در عراق» دانست.

رخدادهای نمادین؛ از تمبر یادبود تا تعطیلی رسمی استان‌ها

کنش‌های نمادین دولت و ملت عراق به یکی از ارکان اصلی روایت تبدیل شد: صدور تمبر یادبود توسط وزارت ارتباطات عراق، تعطیلی رسمی ۱۲ استان، و اقامه نماز توسط مراجع تقلید، همگی به عنوان نمادهای «قدرشناسی»، «احترام» و «پیوند ریشه‌دار» دو ملت، بازنشر میلیونی یافتند. این اقدامات، نشان از عزم جدی دولت و ملت عراق برای پاسداشت یاد و خاطره قائد شهید داشت.

تحلیل شخصیت‌های عراقی؛ ابعاد راهبردی تشییع

تحلیل شخصیت‌های عراقی از پیامدهای این تشییع، ابعاد راهبردی آن را آشکار ساخت. از تأکید نوری المالکی بر «تنها نبودن ایران» تا تحلیل حاج ابوالا الولایی مبنی بر اینکه این تشییع «پیامی برای ملت‌های مظلوم» است و «تلاش برای جدایی ایران و عراق را ناکام می‌گذارد»، همگی نشان از عمق تأثیر این رویداد بر معادلات منطقه‌ای داشت.

جمع‌بندی؛ حماسه‌ای که عمق استراتژیک را به نمایش گذاشت

تشییع پیکر رهبر شهید در عراق در روز ۱۷ تیر، با استقبال میلیونی مردم این کشور، صفحه‌ای تازه در تاریخ پیوند دو ملت ایران و عراق گشود. از منظر عمق استراتژیک، این رویداد و بازتاب آن، «قدرت نرم» جمهوری اسلامی را در اوج خود به نمایش گذاشت. روایت نهایی شکل‌گرفته در این روز، یک «حماسه بصری-عاطفی» است که در آن، شکوه حضور مردم عراق به مثابه یک «پیروزی راهبردی» در جنگ روایت‌ها، نه تنها مراسم تشییع را به یک رویداد تاریخی، که آن را به «نماد تداوم نفوذ و محبوبیت» در قلب خاورمیانه تبدیل کرد.