از آغاز تاریخ، انسان همواره در جستوجوی عدالت بوده است. قیام پیامبران، تلاش مصلحان، شکلگیری قوانین و حتی انقلابهای بزرگ، همگی با شعار برقراری عدالت آغاز شدهاند؛ اما واقعیت تاریخ نشان میدهد که هیچیک نتوانستهاند عدالت را به معنای کامل و فراگیر در سراسر جهان محقق کنند. جنگها، استعمار، تبعیض، فقر، نابرابری و سلطه […]
از آغاز تاریخ، انسان همواره در جستوجوی عدالت بوده است. قیام پیامبران، تلاش مصلحان، شکلگیری قوانین و حتی انقلابهای بزرگ، همگی با شعار برقراری عدالت آغاز شدهاند؛ اما واقعیت تاریخ نشان میدهد که هیچیک نتوانستهاند عدالت را به معنای کامل و فراگیر در سراسر جهان محقق کنند. جنگها، استعمار، تبعیض، فقر، نابرابری و سلطه قدرتهای زورگو، همچنان چهره جهان را آزرده ساخته است. از همین رو، عدالت، همچنان آرزوی دیرینه و تحققنیافته بشریت باقی مانده است.
در اندیشه اسلامی، این آرزو با ظهور حضرت ولیعصر(عجلاللهتعالیفرجهالشریف) به حقیقت خواهد پیوست. حکومت جهانی امام مهدی(عج)، تنها یک تحول سیاسی یا تغییر حاکمان نیست؛ بلکه آغاز نظمی نوین بر پایه توحید، عدالت، کرامت انسانی و ارزشهای الهی است. روایات متعددی از پیامبر اکرم(ص) و اهلبیت(ع) بیان میکند که آن حضرت، زمین را از عدل و داد پر خواهد کرد، همانگونه که از ظلم و ستم آکنده شده است.
عدالت مهدوی، تنها به معنای اجرای قانون یا مجازات ظالمان نیست. این عدالت، همه ابعاد زندگی انسان را دربر میگیرد. در عرصه اقتصاد، فاصلههای ظالمانه طبقاتی از میان میرود و ثروت در مسیر صحیح و عادلانه توزیع میشود. در حوزه قضاوت، هیچکس به دلیل قدرت، ثروت یا جایگاه اجتماعی بر دیگری برتری نخواهد داشت و حق هر انسان بدون تبعیض ادا خواهد شد.
در بعد فرهنگی، عدالت مهدوی به معنای دسترسی برابر انسانها به حقیقت، علم، معرفت و فرصتهای رشد است. جهل، تحریف، تبعیض فرهنگی و انحصار دانش جای خود را به گسترش آگاهی و شکوفایی استعدادهای انسانی خواهد داد. جامعهای که بر محور عدالت شکل بگیرد، زمینه رشد اخلاق، معنویت و کرامت انسانی را نیز فراهم میکند.
از ویژگیهای برجسته حکومت حضرت مهدی(عج)، مبارزه با ریشههای ظلم است، نه صرفاً مظاهر آن. بسیاری از حکومتها توانستهاند با برخی آسیبها مقابله کنند، اما نتوانستهاند منشأ بیعدالتی را از بین ببرند. در حکومت مهدوی، با اصلاح انسان، اصلاح ساختارها و حاکمیت ارزشهای الهی، زمینههای فساد، تبعیض و ستم خشکانده خواهد شد.
عدالت مهدوی، مرزهای جغرافیایی، نژادی و قومی را در هم میشکند. همه انسانها، صرفنظر از رنگ، زبان و ملیت، در سایه قانون الهی از حقوق برابر برخوردار خواهند بود. این همان آرمانی است که همه پیامبران الهی برای تحقق آن مبعوث شدند و همه آزادگان تاریخ در راه آن مبارزه کردند.
اما فرهنگ مهدویت تنها به انتظار تحقق این عدالت در آینده بسنده نمیکند. منتظر واقعی موظف است از امروز، در حد توان خود، عدالت را در زندگی فردی و اجتماعی اجرا کند؛ از رعایت حقوق خانواده و همسایگان گرفته تا مبارزه با فساد، دفاع از مظلوم، امانتداری، صداقت و تلاش برای کاهش تبعیضهای اجتماعی. جامعهای که عدالت را تمرین نکند، آمادگی پذیرش عدالت جهانی را نیز نخواهد داشت.
امروز که جهان با بحرانهای عمیق اقتصادی، جنگهای ویرانگر، نابرابریهای گسترده و سلطه قدرتهای بزرگ روبهروست، اندیشه عدالت مهدوی بیش از هر زمان دیگری الهامبخش و امیدآفرین است. این اندیشه به انسان میآموزد که ظلم، سرنوشت قطعی تاریخ نیست و آینده جهان، به وعده تخلفناپذیر الهی، از آنِ حق و عدالت خواهد بود.
عدالت مهدوی، رؤیایی دستنیافتنی نیست؛ وعدهای الهی است که روزی با قیام آخرین ذخیره خداوند تحقق خواهد یافت. تا آن روز، وظیفه منتظران آن است که با ایمان، خودسازی، عدالتخواهی، خدمت به مردم و مبارزه با ظلم، زمینه تحقق آن آرزوی بزرگ و دیرینه بشریت را فراهم سازند؛ روزی که زمین، پس از قرنها رنج و بیعدالتی، طعم حقیقی عدالت را خواهد چشید.
