هزینه‌های سرسام‌آور، واشنگتن را به بازنگری در معادلات غرب آسیا وادار کرده است
هزینه‌های سرسام‌آور، واشنگتن را به بازنگری در معادلات غرب آسیا وادار کرده است
گزارش‌های منتشرشده از رسانه‌ها و اندیشکده‌های غربی، از افزایش هزینه‌های نظامی و سیاسی آمریکا در تقابل با ایران حکایت دارد. از کاهش ذخایر موشک‌های پاتریوت و افزایش آمار مجروحان نظامی گرفته تا نگرانی از بحرانی فرسایشی شبیه جنگ عراق، همگی نشان می‌دهد که ادامه رویارویی با ایران، به دغدغه‌ای جدی برای کاخ سفید تبدیل شده است. برای تحلیل ابعاد این تحولات، با دکتر عباس احدی، دبیرکل قرارگاه بین‌المللی سازندگی اباصالح المهدی(عج)، به گفت‌وگو نشسته‌ایم.

سؤال: آقای دکتر! گزارش‌های اخیر از کاهش ذخایر موشک‌های پاتریوت و افزایش هزینه‌های نظامی آمریکا در منطقه حکایت دارد. ارزیابی شما از این تحولات چیست؟

دکتر احدی: آنچه امروز در محافل نظامی و رسانه‌های غربی جریان دارد، صرفاً یک بحث فنی درباره میزان مصرف مهمات نیست. این گزارش‌ها نشان‌دهنده یک تغییر راهبردی عمیق در معادلات قدرت در غرب آسیا است. بر اساس ارزیابی مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی آمریکا (CSIS)، حجم بالای مصرف رهگیرهای پدافندی در درگیری‌های اخیر، زنگ خطری جدی برای پنتاگون به صدا درآورده است. سرعت مصرف از ظرفیت تولید پیشی گرفته و این یعنی حتی پیشرفته‌ترین ارتش جهان نیز در مدیریت منابع خود با چالش جدی مواجه شده است.

سؤال: برخی گزارش‌ها از نگرانی ترامپ برای هدف قرار دادن تأسیسات انرژی ایران سخن می‌گویند. این موضوع را چگونه تحلیل می‌کنید؟

دکتر احدی: گزارش شبکه CNN درباره تردید دونالد ترامپ در هدف قرار دادن تأسیسات انرژی ایران، بسیار قابل تأمل است. نگرانی از واکنش احتمالی ایران علیه زیرساخت‌های انرژی منطقه، یکی از عوامل مؤثر در احتیاط واشنگتن بوده است. این یعنی در محاسبات نظامی امروز، تنها قدرت حمله تعیین‌کننده نیست. برآورد هزینه پاسخ متقابل، نقش مهمی در تصمیم‌گیری ایفا می‌کند. آمریکایی‌ها به خوبی می‌دانند که هرگونه تعرض به تأسیسات انرژی ایران، با واکنشی متقابل و پرهزینه در سطح منطقه مواجه خواهد شد.

سؤال: تحلیلگران آمریکایی نسبت به پیامدهای سیاسی ادامه جنگ هشدار داده‌اند. این هشدارها را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

دکتر احدی: تحلیلی که در نیویورک پست منتشر شده، نشان از یک نگرانی عمیق در میان نخبگان سیاسی آمریکا دارد. این نگرانی مطرح شده است که درگیری با ایران می‌تواند به بحرانی فرسایشی برای دولت ترامپ تبدیل شود؛ بحرانی که از منظر افکار عمومی، یادآور تجربه‌های پرهزینه‌ای مانند جنگ عراق است. به‌روزرسانی آمار مجروحان نظامیان آمریکایی در سامانه رسمی وزارت دفاع آمریکا نیز نشان می‌دهد که شمار مجروحان ثبت‌شده افزایش یافته است. این آمار، هرچند ممکن است ناشی از تکمیل گزارش‌های پزشکی باشد، اما یادآور این واقعیت است که هر عملیات نظامی، هزینه‌های انسانی قابل‌توجهی به همراه دارد.

سؤال: برخی تحلیل‌ها از کاهش ذخایر موشکی پاتریوت در کشورهای غربی سخن می‌گویند. آیا این موضوع قابل تأیید است؟

دکتر احدی: رسانه‌های اروپایی از کاهش ذخایر موشک‌های پاتریوت در برخی کشورهای غربی سخن گفته‌اند. هرچند جزئیات ارقام منتشرشده نیازمند راستی‌آزمایی است، اما اصل مسئله یعنی فشار بر زنجیره تولید و تأمین سامانه‌های پدافندی، موضوعی است که طی سال‌های اخیر بارها از سوی کارشناسان نظامی غرب نیز مورد توجه قرار گرفته است. در جنگ‌های مدرن، توانایی جایگزینی سریع تجهیزات مصرف‌شده، بخشی از قدرت بازدارندگی محسوب می‌شود. اگر سرعت مصرف از ظرفیت تولید پیشی بگیرد، حتی پیشرفته‌ترین ارتش‌ها نیز ناچار به تجدیدنظر در راهبردهای خود خواهند شد.

سؤال: به‌نظر شما این تحولات چه پیامی برای آینده معادلات منطقه دارد؟

دکتر احدی: مجموعه این تحولات یک واقعیت راهبردی را آشکار می‌کند: ادامه هرگونه تقابل نظامی با ایران، برای آمریکا صرفاً یک مسئله نظامی نیست، بلکه به موضوعی چندوجهی با ابعاد امنیتی، اقتصادی، صنعتی و سیاسی تبدیل شده است. واشنگتن باید همزمان ذخایر تسلیحاتی خود را مدیریت کند، پیامدهای احتمالی بر بازار انرژی را در نظر بگیرد، فشار افکار عمومی را کنترل کند و آمادگی خود را برای سایر بحران‌های جهانی حفظ کند. در مقابل، جمهوری اسلامی ایران نیز بارها اعلام کرده است که در عین استقبال از راه‌حل‌های سیاسی، نیروهای مسلح کشور در آمادگی و هوشیاری کامل قرار دارند و هرگونه تهدید علیه امنیت و منافع ملی را با دقت رصد می‌کنند.

سؤال: سخن پایانی شما درباره این تحولات چیست؟

دکتر احدی: آنچه از مجموعه این گزارش‌ها برمی‌آید، این است که معادلات قدرت در غرب آسیا دیگر صرفاً بر پایه برتری فناوری یا حجم تسلیحات تعریف نمی‌شود. قدرت واقعی، توان تحمل یک جنگ فرسایشی، حفظ بازدارندگی، مدیریت منابع و جلوگیری از گرفتار شدن در بحرانی است که پایان آن قابل‌پیش‌بینی نباشد. امروز به نظر می‌رسد این دقیقاً همان چالشی است که سیاست‌گذاران آمریکایی بیش از هر زمان دیگری با آن روبه‌رو هستند. همان‌گونه که تاریخ نشان داده، ملت ایران با اتکا به ایمان، وحدت و پشتیبانی از نیروهای مسلح خود، از هرگونه تهدیدی عبور خواهد کرد و دشمنان بدانند که هزینه تجاوز به این سرزمین، هر روز سنگین‌تر از قبل خواهد شد.