رهبر انقلاب در دیدار دستاندرکاران کنگره شهدای استان البرز، شوق به لقاء الله و احساس تکلیف دینی در میان رزمندگان دفاع مقدس را از جمله دهها ارزش و انگیزههای آن دوران برشمردند و با تاکید بر اینکه نباید گذاشت این انگیزهها خاموش شوند، افزودند: رفتاری که انسان از برخی دستگاههای فرهنگی و برخی دستگاههای مسئول مشاهده میکند، همت و تلاش برای انتقال ارزشهای دفاع مقدس را نشان نمیدهد.
انتقادی که مورد تأکید قرار گرفت، ناظر به یک حقیقت بنیادین و یک گلایه جدی از برخی مجموعههای فرهنگی کشور است. حقیقت نخست آن است که مجاهدت شهیدان ما برخاسته از احساسات زودگذر نبود؛ آنان میدان نبرد را همانند نمازِ واجب تلقی میکردند و مقابله با دشمن را تکلیف الهی میدانستند. این معنا، هم تربیت انسان مؤمن را شکل میدهد و هم راهبرد حرکت یک جامعه انقلابی را. امام بزرگوار ما فرمودند پنجاه سال عبادت کردید، خدا قبول کند؛ یک وصیتنامه شهید را هم بخوانید. این سخن یعنی شهیدان در چند شب، راهی را پیمودند که بزرگان دین در سالها مجاهدت طی میکردند. پرسش اصلی اینجاست که آیا ما حقیقت دین را چنین جامع دیدهایم؟ آیا دشمنشناسی را تکلیف شرعی دانستهایم؟ آیا جهاد در برابر دشمن را بر عبادتهای فردی مقدم شمردهایم و بر اساس همین منطق عمل کردهایم؟
گلایهای که مطرح شد نیز از همینجا ناشی میشود که برخی دستگاههای فرهنگی نتوانستهاند این حقیقت روشن و اصیل را به نسل امروز منتقل کنند. اما نکته مهمتر آن است که برخلاف تصور سطحی برخی، نسل جوان امروز نسلی مؤمن است؛ زیرا در برابر سنگینترین هجمههای فرهنگی و رسانهای ایستاده است؛ هجمههایی که در گذشته سابقه نداشت. معیار دینداری، ظاهر نیست؛ مقاومت در برابر موانع است. جوانی که در این میدان سخت ایستادگی میکند -حتی اگر ظاهرش با نسلهای پیشین تفاوت داشته باشد- در حقیقت از آنان جلوتر است و در لحظه نیاز، در دفاع از کشور کوتاهی نخواهد کرد.
مشکل آنجاست که برخی مجموعههای فرهنگی این دو مبنا را درست نفهمیدهاند: یا از جوان امروز مأیوس شده و در گذشته متوقف ماندهاند، یا برای جذب او هویت اصیلش را نادیده گرفته و در ظاهر او متوقف شدهاند و ناخواسته بر آتش هجمههای فرهنگی دمیدهاند. هر دو مسیر خطاست.
جمعبندی روشن است: نخست آنکه باید دشمنشناسی و مقابله با دشمن را در شمار تکالیف شرعی و بلکه فراتر از آن دانست. دوم آنکه باید جوان امروز را با معیار مقاومت و تقوا سنجید، نه با برداشتهای سطحی و ظاهربینانه. اگر این دو مبنا درست فهم شود، مسیر و عملکرد دستگاههای فرهنگی نیز بهطور طبیعی اصلاح خواهد شد.
