◉ سوژهها
سیاست داخلی:
شکاف درونساختاری میان مجلس خبرگان، دبیرخانه و جریانهای سیاسی بر سر مرجعیت تصمیمسازی و موضعگیری، در صدر روایتهای سیاسی قرار دارد.
بازنمایی دوگانه «حفظ خطوط قرمز» در برابر «ضرورت توافق» پیرامون مذاکرات، در شبکههای اجتماعی مشهود است.
مطالبه انسجام ملی با تأکید بر فصلالخطاب بودن تصمیمات نهادی و ضرورت پرهیز از چندصدایی در شرایط حساس کشور، در محافل سیاسی پررنگ شده است.
تلاش رسانههای خارجی برای مصادره تشییع رهبر شهید با مانور روی فراخوان رضا پهلوی برای تجمع در روزهای ۱۳ تا ۱۸ تیر، در فضای مجازی دنبال میشود.
تشدید نارضایتی عمومی از عدم پاسخگویی دستگاهها در مواجهه با طولانیشدن مشکلات زیرساختی و خدماتی بانکها، در کانالهای اجتماعی بازتاب یافته است.
سیاست خارجی:
فعالسازی روایتهای غربی درباره کنترل هرمز، تحریمهای احتمالی و ضرورت مهار نقش منطقهای تهران، در رسانههای خارجی برجسته شده است.
تداومبخشی به روند مذاکرات با برجستهسازی انتقال محل گفتوگوها بهجای توقف یا فروپاشی فرآیند تفاهم، در تحلیلهای دیپلماتیک مطرح شده است.
فضاسازی معاندین با استفاده از تصاویر برخورد پلیس عراق با مفسدان اقتصادی با القای سناریوی دور زدن تحریمها به نفع ایران، در کانالهای مخالف دنبال میشود.
مشروعیتبخشی رسانهها به پاسخ مقاومت و محور مقاومت با برجستهسازی نقض آتشبسها و استمرار اقدامات تهاجمی رژیم، در رسانههای داخلی بازتاب یافته است.
تحکیم همگرایی راهبردی تهران-عراق با تمرکز بر توسعه همکاریهای امنیتی، سیاسی و اقتصادی در سفر دکتر عراقچی، در محافل سیاسی برجسته شده است.
فرسایش جایگاه رژیم در معادلات غربی با برجستهسازی نشانههای بازنگری در اولویتهای سیاست خارجی آمریکا، در تحلیلهای منطقهای مطرح شده است.
افشای همکاریهای پنهان امنیتی کشورهای عربی و منطقه با تلآویو برخلاف مواضع اعلامی، در فضای مجازی بازتاب یافته است.
اقتصادی:
هشداردهی گسترده نسبت به فرسایش معیشت با تمرکز بر تورم خوراکیها، اختلالات بانکی، افزایش هزینه نهادهها و پیامدهای اقتصادی جنگ، در محافل اقتصادی و رسانههای داخلی برجسته شده است.
◉ جریانسازی
وبسایت روزنامه شرق با بازتعریف تقابل «مقاومت یا مذاکره» بهعنوان یک دوگانه کاذب، بر پرهیز از القای این گزاره تأکید دارد که ایران در شرایطی به مذاکره تن داده که از هرگونه هزینه سیاسی، فشار معیشتی و اقتصادی آن متأثر شده است.
وبسایت روزنامه اطلاعات با هشدار نسبت به تبدیل اختلاف برداشتها درباره نحوه مواجهه با دشمن به شکاف سیاسی، این روایت را مطرح میکند که این امر فرصت برای کاهش قدرت بازدارندگی کشور خواهد بود.
تلگرام ایندیپندنت فارسی با بازنمایی جهش سهبرابری حملات سایبری منتسب به ایران، درصدد تثبیت این انگاره است که تقابل تهران و تلآویو در مرحلهای فراتر از نبرد نظامی شده و فضای سایبری به میدان اصلی رویارویی تبدیل شده است.
وبسایت جروزالم پست با تثبیت این انگاره که توافق اورشلیم-بیروت، بیش از آنکه یک توافق امنیتی باشد، بخشی از پروژه مهار تدریجی نفوذ جمهوری اسلامی و محدودسازی شبکههای همسو با آن در لبنان است، به تحلیل این توافق میپردازد.
ایکس نیویورک تایمز با روایتسازی از گفتمان هستهای ایران بهعنوان نشانهای از تداوم راهبرد بازدارندگی، القا میکند که حتی پس از تفاهم سیاسی، تمایل به ارتقای ظرفیتهای هستهای در فضای رسانهای ایران همچنان فعال است.
تلگرام صدای آمریکا با بحراننمایی از تداوم بحران معیشتی با شعار «نه به جنگ و ویرانی»، درصدد القای فرسایش طبقه کارگر و شکاف میان اولویتهای حاکمیت و مطالبات عمومی است.
تلگرام ایران اینترنشنال با فضاسازی از تحلیل بازیکن پیشین تیم ملی مبنی بر فروپاشی سرمایه اجتماعی تیم و خوشحالی مردم از شکست در ورزشگاه، درصدد القای عمق شکاف اجتماعی است.
◉ ترندکاوی
تلگرام:
رصد فضای تلگرام در دو روز گذشته نشان میدهد که هشتگهای مرتبط با پهلوی از جمله #رضاشاه_روحت_شاد، #شاهنشاه_فرح_پهلوی، #شاهنشاه_آریامهر و #محمدرضا_شاه_پهلوی با روند کاهشی مواجه شدهاند. در مقابل، هشتگهای اقتصادی مانند #آبشده، #سکه، #قیمت_طلا، #طلا و #عبارو و همچنین هشتگهای مرتبط با بازار ارز از جمله #بازار_طبیعی، #نفت، #قیمت_نف، #دلار_سنگ و #بازار_نفت بازنویسی محسوسی در میان هشتگهای مطرح این بستر دیده میشود.
ایتا:
رصد فضای ایتا در دو روز گذشته نشان میدهد که همزمان با نزدیک شدن به مراسم تشییع و تدفین رهبر معظم انقلاب، هشتگهای #باید_برخاست و #رهبر_شهید با رشد قابل توجهی در میزان انتشار همراه بودهاند و بیانگر تمرکز کاربران این پلتفرم بر این موضوع هستند. همچنین هشتگ #شهید_بهشتی نیز به مناسبت سالروز شهادت دکتر بهشتی افزایش یافته است. در مقابل، با عبور از سالروز شهادت امام سجاد(ع)، هشتگهای #امام_سجاد نسبت به روزهای گذشته با کاهش محسوسی در انتشار و بازنشر مواجه شدند.
اینستاگرام:
بررسی فضای اینستاگرام در دو روز گذشته حاکی از آن است که در کنار ثبات هشتگهای مرتبط با سبک زندگی، مد، تفریح و سرگرمی، هشتگهای مرتبط با رقابتهای جام جهانی فوتبال از جمله #جام_جهانی، #تیم_ملی و #جام_جهانی۲۰۲۶ با رشد قابل توجهی همراه بودهاند که نشاندهنده افزایش توجه کاربران به این رویداد ورزشی است. در مقابل، همانگونه که انتظار میرفت، هشتگهای مرتبط با ایام محرم مانند #عاشورا، #karbala، #یا_لثارات_الحسین و #محرم پس از پایان دهه نخست محرم با کاهش محسوسی در میزان انتشار و بازنشر مواجه شدند.
توییتر (X):
بررسیهای انجامشده در دو روز گذشته در بستر توییتر نشان میدهد که هشتگهای #جاودیدشاه، #kingrezapahlavi و #kingrezapahlavi_foriran با کاهش در میان هشتگهای صعودی این پلتفرم قرار گرفتهاند که بیانگر کاهش فعالیت طرفداران پهلوی در این بازه زمانی است. همچنین هشتگهای #نه_شاه_نه_شیخ، #ourchoicemaryamrajavi و #مریم_رجوی که از سوی گروهک منافقین مطرح میشود نیز کاهش قابل توجهی در میزان انتشار و بازدید داشتند. در مقابل، همانند روز گذشته، هشتگهای #اربعین و #یا_لثارات_الحسین با عبور از دهه نخست ماه محرم روندی کاهشی را در میزان انتشار و بازنشر تجربه کردند.
◉ شایعات و ادعاها
ادعای کانال اعتراض بازار مبنی بر تجمع اعتراضی مردم گرمسار به دلیل کمبود آب و مطالبه حق آبه حبلهرود – در برخی کانالهای اجتماعی مطرح شده و تاکنون تأیید رسمی دریافت نکرده است.
ادعای رسانههای خارجی درباره شروع دور بعدی مذاکرات از سهشنبه – در برخی رسانههای خارجی منتشر شده و تاکنون تکذیب یا تأیید رسمی نشده است.
ادعای اختلال چند هفتهای بانکهای ملی، تجارت و صادرات عامدانه و توسط بانک مرکزی هدایت میشود – این ادعا در کانالهای مخالف مطرح شده و فاقد سند معتبر است.
ادعای لغو رایگان بودن خدمات بستری کودکان زیر هفت سال – در برخی کانالهای خبری بازنشر شده و نیازمند شفافسازی از سوی مسئولان ذیربط است.
◉ کاربران مؤثر
محمدرضا باهنر (فعال سیاسی): «مردم در حوزههای مختلف از جمله مسائل اقتصادی و اجتماعی مطالبات و اعتراضاتی دارند و باید تریبونهای مشخصی برای بیان دیدگاهها و خواستههای آنان فراهم شود. بارها تأکید کردهام که نظام جمهوری اسلامی باید پیش از آنکه “آسیان گویا” داشته باشد، “گوش شنوا” داشته باشد و به سخنان و مطالبات مردم توجه کند. همان زمان نیز معتقد بودم که ممکن است ناآرامیها پس از مدتی پایان یابد، اما این به معنای پایان یافتن اعتراضات و نارضایتیهای مردم نیست. این مطالبات ممکن است بهصورت “آتش زیر خاکستر” باقی بماند و در شرایط دیگر دوباره خود را نشان دهد.»
اسدالله بادامچیان (تحلیلگر سیاسی): «رهبر انقلاب معتقد است اختلاف نظر باید با ادب الهی همراه باشد. امام خمینی، رهبر شهید و رهبر انقلاب بر وحدت اجتماعی تأکید دارند. برخی به اشتباه فکر میکنند تفاهم و مذاکره موجب از دست رفتن دستاوردهای میدان و خیابان میشود. غرامت گرفتن از آمریکا از مسیر مذاکره قابل تحقق است. مذاکره خیانت نیست بلکه یک ابزار است. این سازش است که خیانت است.»
مصطفی نجفی (تحلیلگر سیاسی): «وضعیت بانکهای کشور به ویژه بانکهای دولتی همچون صادرات، ملی و تجارت فاجعه است و مردم را کلافه و خشمگین کرده است. در صورتی که این وضعیت ادامه پیدا کند مسئله ممکن است ابعاد امنیتی پیدا کند. اگر رویه درستی وجود داشت مدیران این بانکها که نمیتوانند از زیرساختهای خود و داراییهای مردم محافظت کنند، باید فوراً عزل میشدند.»
